Voor families met een ouder die alleen woont

Zelfstandig voor hen.
Gerust voor jou.

Gioia (spreek uit: “DJO-ja”) praat met je mama of papa via de tv waar ze al naar kijken, zodat ze in hun eigen huis kunnen blijven wonen, op hun eigen manier. Het vult hun dagen met dingen die de moeite zijn, brengt jouw foto’s en spraakberichten tot bij hen, en laat je weten wanneer hun dagritme verandert. Niets voor hen om te dragen, op te laden of te leren.

Doe mee aan de pilot Lees drie verhalen

Pilots in België en de San Francisco Bay Area.

Een ouder koppel ’s avonds in de woonkamer, lachend en wijzend naar de tv, met een video van hun kleinzoon die een wortel uit de tuin omhoog houdt.

Wat het voor jou verandert

Weten hoe het met hen gaat, zonder te moeten bellen.

Gerust

Je hoort het van Gioia, niet van de buren.

Later opstaan, minder buitenkomen, onrustige nachten: verandert hun dagritme, dan vraagt Gioia het eerst aan hen en laat het jou weten wat ze willen delen.

Verbonden

Deel van hun dag, waar je ook bent.

Een foto, een liedje of een spraakbericht stuur je in een minuut. Gioia brengt het op hun tv op een moment dat ze het opmerken.

Gemoedsrust

Telefoontjes die geen controle zijn.

Een kort weekbericht vat het samen, en je broers en zussen zien het ook. Zo kan het zondagse telefoontje weer over het leven gaan, niet over “gaat het wel?”

Waarom het ertoe doet

Lange, lege dagen zijn niet onschuldig.

Drie op de vier vijftigplussers willen oud worden in hun eigen huis. Alleen worden de dagen kleiner: meer uren in de zetel, minder zelf gekookt, minder telefoontjes.¹

50%

hoger risico op dementie hangt samen met sociaal isolement en eenzaamheid.²

33%

hoger risico op dementie bij meer dan 3 uur tv per dag, tegenover minder dan 1 uur.³

1 op 4

vijfenzestigplussers valt elk jaar.⁴

Een oudere vrouw zit alleen in een schemerige woonkamer met de afstandsbediening in de hand. Rond haar: een ongelezen tuinblad en een breimand, een familiefoto, een gsm met het scherm naar beneden, ongeopende brieven, toast en een kant-en-klaarmaaltijd, een pillendoos en een nachtlampje in de gang.

Drie verhalen

Wat Gioia doet in een gewone week.

Een oudere vrouw in een wollen jas met handtas aan de voordeur, klaar om te vertrekken, glimlachend naar de woonkamer.

Dinsdag, 13:30

Het doktersbezoek dat bijna vergeten werd

Mama’s afspraak is om twee uur. Om half twee is de voordeur nog niet opengegaan. Gioia vraagt: “Ga je nog naar de dokter om twee uur?” Ze was het vergeten. De rit is al geboekt, en ze geraakt er op eigen houtje, ruim op tijd.

Wat jij ziet: “Mama is onderweg naar de dokter. Opgehaald om 13:32.”

Een ouder koppel lacht naar de tv, met een video van hun kleinzoon die een wortel uit de tuin omhoog houdt.

Woensdag, 19:05

Jouw video, op het juiste moment

Je filmt hoe Lukas zijn eerste wortel uit de tuin trekt en stuurt het door op de trein naar huis. Gioia wacht tot papa de quiz uitzet en speelt het dan af op het grote scherm. Ze bekijken het twee keer.

Wat jij ziet: “Mama en papa bekeken je video vanavond twee keer.”

Een oudere man in kamerjas loopt ’s nachts terug door een donkere gang, een hand aan de deurlijst, verlicht door een nachtlampje.

Vrijdag, 03:10

Een nacht die goed afliep

Om tien over drie gaat de voordeur open. Gioia vraagt zacht of alles goed gaat. Hij wilde nakijken of de deur op slot was. Twee minuten later ligt hij terug in bed. Niemand wordt wakker gebeld, en er keek geen camera mee.

Wat jij ziet: Die nacht niets. In het weekbericht: “Deze week twee keer ’s nachts op, telkens binnen enkele minuten terug in bed.”

Voorbeelden. Namen zijn verzonnen.

Waarom Gioia

Geen gadget dat in de lade belandt.

Een slimme speaker wacht tot je iets vraagt. Een smartwatch moet je dragen en opladen. Een alarmknop helpt als het al misgegaan is. Gioia werkt aan de dagen daartussen.

	Slimme speaker	Smartwatch	Alarmknop	Gioia
Niets om te dragen of op te laden	Ja	Nee	Nee	Ja
Begint zelf het gesprek en stelt iets voor	Nee	Nee	Nee	Ja
Vraag alles, met vangrails voor ouderen	Antwoordt, zonder familieregels	Nee	Nee	Ja
Jouw foto’s en spraakberichten op hun tv	Soms, op een klein scherm	Nee	Nee	Ja
Merkt veranderingen in het dagritme op en laat het je weten	Nee	Gezondheidstrends	Nee	Ja
Hulp bij nood	Als je erom vraagt	Valdetectie	Indrukken om te bellen	Vraagt na en belt dan familie. Geen valdetectie.

AI, met vangrails

Vraag alles. Binnen veilige grenzen.

Gioia werkt met een groot taalmodel, hetzelfde soort AI als de chatassistenten van vandaag. Zo kunnen ze alles vragen: een film, een recept, de geschiedenis van hun gemeente, zo vaak ze willen, zonder het gevoel dat ze iemand lastigvallen. Ingebouwde regels bepalen wat het niet doet.

“Gioia, hoe heette die film met Audrey Hepburn in Rome?”

Gioia“Roman Holiday, uit 1953, met Gregory Peck. Zal ik kijken of hij deze week op tv komt?”

“Van mijn nieuwe pillen word ik duizelig. Mag ik er een halve nemen?”

Gioia“Over dosissen kan ik geen advies geven. Duizeligheid vertel je best aan je huisarts of apotheker. Zal ik de apotheek voor je bellen?”

Geen medisch adviesHet legt dingen uit in gewone woorden, maar stelt geen diagnose en geeft geen advies over dosissen. Het verwijst naar de huisarts of apotheker.
Vraagt nooit codes of geldGeen wachtwoorden, pincodes, betalingen of links. Nooit.
Herhaalt eerstVoor het iets boekt, belt of een herinnering zet, herhaalt het de details en wacht op een ja.
Eerlijk over zichzelfZegt altijd dat het een machine is, doet nooit jouw stem na en zegt het als het iets niet zeker weet.
Jullie familieregelsOnderwerpen om te vermijden, stille uren, wie wat ziet: samen afgesproken, telkens toegepast.

Zo werkt het

In een namiddag geïnstalleerd. Niets nieuws te leren voor hen.

1Bijna onzichtbaarEen plat kastje achter de tv en een dunne strip onder het scherm. Jij installeert het met je gsm; zij hoeven niets aan te raken.
2Jij stuurt, zij genietenFoto’s, spraakberichten, liedjes en uitstapjes via de familie-app. Broers en zussen zien wat de anderen stuurden.
3Gioia merkt het op, jij weet hetOptionele sensoren aan de voordeur, de koelkast, het bed en de badkamer leren hun dagritme kennen. Verandert het, dan vraagt Gioia het eerst aan hen en laat het jou weten wat ze willen delen.

En de basis, met de stem: herinneringen aan medicatie en afspraken, de dag en datum, bellen, muziek en het weer.

Een oudere man in een vest, met een kop koffie, glimlacht naar de tv met een ochtendgroet, het weer, een weetje uit de buurt en een herinnering aan een doktersbezoek om 14:00.

Privacy

Hun huis, hun regels.

Zij kiezen

Wat aan staat, wat gedeeld wordt en met wie. Ze kunnen het altijd met de stem veranderen.

Geen camera, tenzij ze dat willen

Videobellen en oefeningen tellen gebeurt met een optionele camera die je op de tv klikt, met een schuifje ervoor. Niets wordt bewaard.

Gegevens blijven thuis

Ruwe metingen van de sensoren verlaten het huis nooit. Stemopnames worden niet bewaard.

Eerlijk, nooit alarmerend

Gioia zegt wat er veranderde. Het stelt geen diagnose, doet zich nooit voor als mens en zegt nooit “alles is in orde”.

Begin klein

Drie stappen, telkens hun keuze.

1Plezier en familieElke dag iets om naar uit te kijken, herinneringen, jouw foto’s en spraakberichten, en een kort weekbericht voor jou.
2SensorenSensoren aan de deur, de koelkast, het bed en de badkamer leren hun dagritme kennen en melden veranderingen. Zij krijgen eerst de vraag.
3OnderzoekAls ze ervoor kiezen, helpen anonieme gegevens onderzoek naar ouder worden thuis.

Word een van de eerste families.

We zoeken een klein aantal families in België en de San Francisco Bay Area met een ouder die alleen woont.

Bronnen

AARP, 2024 Home and Community Preferences Survey: 75% van de vijftigplussers wil in de eigen woning blijven (VS). www.aarp.org
Donovan & Blazer, overzicht van het rapport van de National Academies (2020) over sociaal isolement en eenzaamheid, met Kuiper e.a., 2015. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
Tv-kijken in de vrije tijd en het ontstaan van dementie, UK Biobank, 415.048 deelnemers. Neuroepidemiology, 2023. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
US Centers for Disease Control and Prevention, via National Safety Council Injury Facts: vallen bij ouderen (VS). injuryfacts.nsc.org

Deze studies tonen verbanden op bevolkingsniveau. Ze voorspellen niet wat er met één persoon zal gebeuren.

Zelfstandig voor hen.Gerust voor jou.